CẢNH BÁO UNG THƯ- BIỆN PHÁP DỰ PHÒNG 

40

Với 159,7 người mắc ung thư trong 100.000 dân, Việt Nam là nước có tỷ lệ ung thư cao thứ 92 thế giới, tăng 7 bậc so với trước đây hai năm.

Cơ quan Nghiên cứu ung thư quốc tế (IACR) vừa ra thông báo về ung thư toàn cầu, xét trên 185 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Năm 2018, Việt Nam ở vị trí 99 toàn cầu, tỷ lệ mắc ung thư 151,4 trên 100.000 dân. Như vậy sau hai năm, Việt Nam tăng 7 bậc trên xếp hạng ung thư thế giới.

Trong hai năm qua, Việt Nam ghi nhận 182.563 ca mắc mới ung thư. Trong đó 5 loại ung thư phổ biến nhất hiện nay gồm ung thư gan (14,5%), phổi (14,4%), vú ở nữ (11,8 %), dạ dày (9,8%), đại trực tràng (9%).

Toàn cầu hiện có khoảng 23 triệu người đang sống chung với căn bệnh này, trong đó mỗi năm có hơn 14 triệu người mắc mới và 8,2 triệu người tử vong.

Tại Việt Nam, số trường hợp mắc mới ung thư tăng nhanh từ 68.000 ca năm 2000 lên 126.000 năm 2010 và dự kiến sẽ vượt qua 190.000 ca vào 2020. Mỗi năm có khoảng 115.000 người chết vì ung thư, tương ứng 315 người/ngày.

WHO xếp Việt Nam trong top 2 của bản đồ ung thư thế giới (50 nước cao nhất thuộc top 1). Tỷ lệ mắc ung thư ở Việt Nam xếp thứ 16 tại châu Á.

Với ung thư, dự phòng là số 1.

Hãy thay đổi một cách khoa học và tích cực khi chưa quá muộn.

  1. Ăn uống và chất bảo quản thực phẩm: Vô cùng quan trọng

Đừng dễ dàng đưa miếng ăn vào miệng, đó thực sự là điều tôi muốn gửi gắm đến mọi người. Ung thư thực quản, dạ dày, gan, đường tiêu hoá là những loại ung thư có liên quan trực tiếp đến thói quen ăn uống của chúng ta. Ngoài ra, rất nhiều những bệnh lý và ung thư khác cũng chịu ảnh hưởng rất nhiều từ những gì chúng ta đưa vào miệng.

Mọi người cần tránh sử dụng thực phẩm chứa độc tố aflatoxin (gây ung thư gan) như nấm mốc, các loại tương lên men, hắc xì dầu, thực phẩm đã mốc, mọc mậm… cũng như các loại cà muối, dưa muối, củ cải muối lâu ngày. Anh chị cũng nên hạn chế ăn uống vỉa hè, trà sữa trân châu … vì nguồn gốc thực phẩm và độ an toàn vệ sinh là điều nhức nhối.

Tránh ăn các loại thức ăn bị cháy khét, tạo than bao quanh vì các loại thực phẩm này chứa rất nhiều độc tố liên quan bệnh lý ung thư, đặc biệt là các loại ung thư đường tiêu hoá. Hạn chế chiên, nướng, xào, rán. Hạn chế sử dụng nhiệt độ quá cao trong quá trình chế biến thực phẩm. Nếu được nên ưu tiên sử dụng rau củ quả sống, salad, hấp… các loại thịt cá nên luộc, kho nhạt, nấu canh, ăn lẩu và hấp.

Hạn chế ăn các loại thịt chế biến sẵn như xúc xích, hot dog, paté, các thực phẩm có nhiều chất bảo quản, hàm lượng muối quá cao, chất tạo hương, chất tạo mùi, phụ gia hoặc phẩm màu.

Tạo thói quen sử dụng các loại rau, củ, quả, chất xơ và các loại hạt (lạc, vừng, điều, ô liu, hạnh nhân, hướng dương…) trong chế độ ăn hằng ngày.

Bổ sung đủ vitamin D hằng ngày: Vitamin D rất quan trọng cho cơ thể, tuy nhiên chỉ 10% nhu cầu lượng vitamin D hằng ngày được cung cấp qua ăn uống, vì vậy để đảm bảo cơ thể không thiếu hụt vitamin D mọi người cần vận động thể dục đều đặn hằng ngày dưới điều kiện ánh sáng tự nhiên.

Hạn chế thực phẩm để quá lâu, thực phẩm đã có mùi, thực phẩm đã chế biến quá 24h, thực phẩm quá mặn, quá ngọt hoặc quá nóng, quá lạnh.

  1. Xây dựng lối sống lành mạnh & biết cách cân bằng chúng: Vô cùng quan trọng

Luôn biết cách cân bằng một cách hợp lý giữa công việc và nghỉ ngơi, thư giãn giúp giải tỏa stress.

Hút thuốc lá và uống quá nhiều rượu là hai thói quen “chết người” hiện nay của thanh niên chúng ta.

Luôn lắng nghe cơ thể mình! Khi chúng ta thấy mệt mỏi, nhức xương về sáng, chóng mặt, ăn không ngon miệng, mất ngủ… cần đi kiểm tra ngay.

  1. Hoá chất, thuốc tây và các tia bức xạ

Một số hoá chất sử dụng trong ngành công nghiệp thực phẩm, công nghiệp chăm sóc sắc đẹp, in ấn, da giày, thuốc nhuộm tóc, sơn móng tay, mực in, chất tạo màu… có chứa nhiều hoá chất tăng nguy cơ ung thư. Do đó, chúng ta cần mang bao tay, khẩu trang, tăng cường thông thoáng khí, sử dụng các hệ thống lọc khi tiếp xúc.

Hạn chế tác hại của tia tử ngoại (đặc biệt trong khoảng thời gian từ 10h sáng đến 4h chiều, lúc cường độ tia tử ngoại cao nhất trong ngày) bằng cách sử dụng kem chống nắng, dùng mũ, dù che nắng khi tiếp xúc với tia tử ngoại và hạn chế tối đa xuất hiện ngoài trời trong khung giờ trên. Những tia xạ này chính là nguyên nhân làm tăng nguy cơ ung thư da (hay gặp hơn ở người da trắng), ung thư bạch cầu, ung thư giáp.

Hạn chế sử dụng thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ, các hoá chất bảo vệ và kích thích tăng trưởng. Hiện nay thói quen sử dụng các sản phẩm thuốc trừ sâu, trừ cỏ còn rất nhiều và đáng ngại hơn nữa là mọi người chưa có ý thức sử dụng các phương tiện bảo hộ cần thiết như mũ, khẩu trang, găng tay, áo chống thấm nước… Các bạn trẻ sử dụng những chất kích thích tổng hợp, thuốc lắc, ma tuý đá… cũng không tránh khỏi những nguy cơ bệnh lý nguy hiểm về sau.

  1. Kiểm tra sức khoẻ định kỳ

Anh chị và các bạn nên xây dựng thói quen đi kiểm tra sức khoẻ định kỳ cho mình và người thân, ít nhất 6 tháng một lần! Và mỗi gia đình nên có “Quỹ tài chính cho sức khoẻ” để hằng năm cả nhà đi kiểm tra sức khoẻ. Vì với tất cả các loại ung thư, việc phát hiện sớm đóng vai trò quyết định trong điều trị và tiên lượng.

  1. Ô nhiễm không khí: Vấn đề nhức nhối hiện nay

Tình trạng ô nhiễm không khí tại các trung tâm thành phố lớn đang ngày càng trở nên trầm trọng. Vì vậy, chúng ta tự “cứu” lấy mình trước.

Dưới đây là những giải pháp được đưa ra bao gồm:

Lựa chọn sống nơi thoáng nhất có thể, càng nhiều cây xanh càng tốt. Nếu vì làm ăn, kinh tế hay chưa thể đủ tiềm lực để lựa chọn nổi nơi đáng sống thì việc sống sâu trong những ngõ ngách ở trung tâm những thành phố lớn, chúng ta phải chấp nhận việc được – mất này, anh chị ạ. Hiện nay có hệ thống các loại máy lọc không khí, anh chị có thể cân nhắc lắp đặt!

Cuối tuần nên tạo thói quen cho cả nhà ra ngoại ô, vùng biển hoặc lên núi đồi, nơi nhiều cây xanh để “thanh lọc” hệ hô hấp. Cả tuần ở điều hoà, hít bụi đường phố rồi thì cuối tuần, tôi xin anh chị làm ơn hãy rời nơi đó, cho cơ thể thêm chút thời gian nghỉ ngơi.

Nên đeo kính và khẩu trang khi ra đường, để bảo vệ mắt và đường hô hấp tránh khói và những hạt bụi vô cùng nhỏ.

Việc sống gần các khu công nghiệp, các nhà máy… hoặc làm việc trong những môi trường nguy cơ cao như hầm mỏ, đan dệt, xi măng cán thép, các cửa hàng xăng dầu… cần có bảo hộ lao động đúng tiêu chuẩn và cũng nên tích cực đi kiểm tra sức khoẻ định kỳ. Nếu được, hãy sống càng xa các khu công nghiệp càng tốt.

Yoga, thiền… là những môn thể thao giúp cải thiện đường hô hấp rất tốt. Mỗi nhịp thở chúng ta thực hiện, luôn chỉ có một lượng nhất định khí ra – vào, còn có một lượng khí rất lớn hầu như “nằm yên” trong phổi chúng ta, gọi là khí cặn. Nếu ai chăm chỉ tập luyện thể thao, lượng khí cặn này sẽ ít đi, lượng khí trao đổi sẽ nhiều lên trong mỗi lần thở, chính điều đó sẽ giúp chúng ta thấy dồi dào oxy hơn cũng như tránh được tình trạng thở nông, hụt hơi, đuối sức và cảm giác thiếu oxy mạn tính.

  1. Vấn đề nguồn nước

Cùng chung cảnh ngộ với không khí, nguồn nước ngầm tại những thành phố lớn trên đất nước ta cũng đang bị ô nhiễm nghiêm trọng, đặc biệt là bị nhiễm những kim loại nặng.

Việc lựa chọn lắp đặt thêm những hệ thống lọc nước trong nhà anh chị nên thực hiện sớm. Nếu có thể, sau một khoảng thời gian nhất định, anh chị nên lấy vài mẫu nước mình đang sử dụng đi kiểm tra chất lượng và các thành phần.

  1. Hạn chế tiếp xúc với amiăng

Hiện nay trong khi nhiều quốc gia phát triển đã cấm sử dụng và tiêu thụ amiăng dưới mọi hình thức thì một số quốc gia đặc biệt là các nước đang phát triển và ở Việt Nam, amiăng vẫn tiếp tục được sử dụng.

Sau 40 năm nghiên cứu, từ năm 1973 Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) thuộc Tổ chức Y tế thế giới đã có đủ bằng chứng trên người và thực nghiệm để xếp tất cả các loại amiăng vào nhóm 1 là các chất gây ung thư ở người.

Tác hại của amiăng đến sức khoẻ người lao động và cộng đồng được biết đến là gây bệnh bụi phổi amiăng, ung thư phổi, ung thư trung biểu mô ác tính (màng phổi, màng bụng, màng tim), mảng màng phổi, tràn dịch và dày màng phổi, ung thư thực quản, buồng trứng. Người tiếp xúc với amiang thường phát bệnh sau khi tiếp xúc rất lâu (từ 20-30 năm) nên thường đến khi người lao động nghỉ hưu mới mắc bệnh.

Cách dự phòng các bệnh có liên quan đến amiăng tốt nhất đó chính là không sử dụng các sản phẩm được làm từ amiăng, đặc biệt là các loại tấm lợp nhà cửa.

  1. Thể thao tăng cường chuyển hoá & sức đề kháng: Vô cùng quan trọng

Đây là giải pháp nâng cao sức khoẻ và cải thiện hệ thống miễn dịch rất tốt và ai cũng có thể thực hiện được. Theo tổ chức Y tế Thế giới, Việt Nam được xếp vào nhóm những nước lười vận động nhất.

Một nghiên cứu của Viện Ung thư Hoa Kỳ thực hiện trên 14 triệu người thường xuyên vận động thể chất cho thấy những đối tượng này giảm nguy cơ mắc 13 các loại bệnh ung thư thường gặp so với những người ít vận động thể chất. Nghiên cứu cũng ước tính mỗi năm có hơn 500 nghìn ca ung thư được chẩn đoán liên quá đến béo phì.

LỜI KẾT

Những ai thường nói “Sống chết có số” là những người bác sĩ ngại nói chuyện nhất. Thực sự cuộc sống của mỗi chúng ta, đều do chúng ta định đoạt. Mọi sai lầm đều phải trả giá. Vậy nên rất mong tất cả chúng ta hãy tạo thói quen xây dựng cho gia đình mình một lối sống lành mạnh và khoa học.

Để tầm soát sớm ung thư và các bệnh tật

Để có 1 sức khỏe tốt

Hãy đến với BỆNH VIỆN ĐA KHOA HÙNG CƯỜNG để được khám và tư vấn đầy đủ, chuyên sâu.

BỆNH VIỆN ĐA KHOA HÙNG CƯỜNG

Địa chỉ: Số 108 đường Tuệ Tĩnh, TDP Số 2, TT Thắng, Hiệp Hòa, Bắc Giang

SĐT: 0204.3863.115 – Hotline: 0985.251.775